Menu
A+ A A-

Μαξιμος Βουλη

Αθήνα, 5 Μαρτίου 2021

Παρέμβαση
Μάξιμου Χαρακόπουλου
στην κοινή συνεδρίαση της Ειδικής Διαρκούς Επιτροπής Ευρωπαϊκών Υποθέσεων και της Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης με θέμα την ενημέρωση για το νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο από τον Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αρμόδιο για την προώθηση του Ευρωπαϊκού Τρόπου Ζωής, κ. Μαργαρίτη Σχοινά και τον Υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου, κ. Παναγιώτη (Νότη) Μηταράκη.

«Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Ευχαριστώ τον αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μαργαρίτη Σχοινά, που έχει ένα καυτό χαρτοφυλάκιο, για την ενδελεχή ενημέρωση. Πιστεύω ότι η συνοχή του ευρωπαϊκού οικοδομήματος θα κριθεί ή ορθότερα ήδη κρίνεται από τον τρόπο αντιμετώπισης του μεταναστευτικού και προσφυγικού ζητήματος.
Η χώρα μας βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της εισροής των μεταναστευτικών ροών, στο σύνορο της Ευρώπης με την Ασία και την Αφρική. Το γεγονός αυτό την καθιστά ευάλωτη με ορατό τον κίνδυνο της απώλειας, τουλάχιστον, της κοινωνικής της συνοχής.
Η Ελλάδα βρέθηκε επανειλημμένως τα προηγούμενα χρόνια σε δυσχερή θέση, με αποκορύφωμα την απόπειρα εισβολής μεταναστών που οργάνωσε η Άγκυρα στον Έβρο πριν ένα χρόνο. Η δική μας αποφασιστικότητα κέρδισε και συμμάχους στο ευρωπαϊκό στερέωμα.
Δυστυχώς, όμως, για καιρό η ευρωπαϊκή πολιτική δεν ήλθε ως αρωγός στην αντιμετώπιση των πιέσεων που δεχόμασταν ως χώρα πρώτης υποδοχής. Όλοι γνωρίζουμε το απαράδεκτο καθεστώς που θέσπισε ο κανονισμός του Δουβλίνου ΙΙ το 2003, που ασύγγνωστα υπογράφηκε από την τότε ελληνική κυβέρνηση. Το λάθος αυτό δεν πρέπει επ’ ουδενί να επαναληφθεί σήμερα.
Γι’ αυτό τον λόγο και πρέπει να έχουμε καθοριστικό λόγο και αποφασιστική στάση από το άλφα έως το ωμέγα του νέου συμφώνου για την Μετανάστευση και το Άσυλο. Είναι σαφές ότι δεν επιτρέπονται όροι που δυνητικά θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την κυριαρχία μας. Αν κάποιοι Ευρωπαίοι φαντάζονται τον Έβρο, τη Χίο, τη Λέσβο, τη Σάμο, τη Ρόδο σαν μια ευρωπαϊκή «νήσο Έλις», για εμάς οι τόποι αυτοί συνιστούν πάτρια εδάφη, των οποίων η ύπαρξη κατοχυρώνει την εθνική μας κυριαρχία και ελευθερία. Κι αυτό δεν το διαπραγματευόμαστε με κανέναν.
Η δημιουργία ενός αγνώστου αριθμού δομών υποδοχής κατά μήκος των συνοριακών μας εδαφών θα απειλήσει την ίδια την κυριαρχία μας, και θα εκληφθεί ως ένα έμμεσο κάλεσμα για μετανάστευση.
Ο έλεγχος όσων επιθυμούν να εισέλθουν στην Ευρώπη πρέπει να διεξάγεται αναγκαστικώς εκτός της ΕΕ. Και στα σημεία αυτά να δηλώνεται πού επιθυμεί ή πού πρέπει να πάει εντός της Ένωσης ο αιτών ή η αιτούσα. Όχι να δημιουργούνται τετελεσμένα με μετανάστες που δεν δικαιούνται καθεστώς προστασίας.
Δεν είναι δυνατόν να εξετάζουμε αιτήματα ασύλου από μετανάστες, για παράδειγμα από το Πακιστάν, που είναι βέβαιο ότι θα απορριφθούν, αφού δεν συντρέχουν οι λόγοι απόδοσης ασύλου, και τελικώς οι άνθρωποι αυτοί να μένουν εδώ. Και την ίδια ώρα, η χώρα μας να υφίσταται διαρκώς την πίεση διαφόρων ευρωπαϊκών θεσμών και οργανισμών για την ορθή διαχείριση του μεταναστευτικού και προσφυγικού ζητήματος, απολογούμενη συνεχώς για τις επιδόσεις της στον τομέα αυτόν, αναλαμβάνοντας βάρη που δεν της αναλογούν.
Στο νέο σύμφωνο θα πρέπει να διασαφηνίζεται ότι η μετεγκατάσταση των αιτούντων διεθνή προστασία δεν θα εναποθέτεται στην καλή προαίρεση ενός κράτους-μέλους, αλλά θα είναι υποχρεωτική. Δεν είναι δυνατόν να υπάρχουν ποινές, πρόστιμα, καταδίκες για την παραμικρή παρέκκλιση των όποιων ευρωπαϊκών οδηγιών για ήσσονος σημασίας ζητήματα, και όχι για ένα τέτοιο μείζον πρόβλημα.
Παράλληλα, ο μηχανισμός των επιστροφών οφείλει να είναι ενιαίος για όλη την ΕΕ. Οι συμφωνίες με τις χώρες προέλευσης και διέλευσης πρέπει να είναι με την ΕΕ και όχι διμερείς. Και αυτές να συνοδεύονται με κίνητρα συμμόρφωσης στους όρους των συμφωνιών αλλά και με κυρώσεις, ιδίως οικονομικού χαρακτήρα, σε αντίθετη περίπτωση.
Κι εδώ το πλαίσιο πρέπει εξαρχής να είναι ιδιαίτερα ξεκάθαρο, ώστε χώρες όπως η Τουρκία, να μην έχουν πλέον τη δυνατότητα εκβιασμού της ΕΕ με τη μαζική αποστολή μεταναστών. Και κάθε τέτοια απόπειρα να μην καταλήγει σε ένα απαράδεκτο παρασκηνιακό ανατολίτικο παζάρι με κάποια κράτη-μέλη της ΕΕ, αλλά σε άμεση επιβολή κυρώσεων. Προς τούτο επιβάλλεται άμεσα και η τροποποίηση της κοινής δήλωσης ΕΕ-Τουρκίας, καθώς στην πράξη αποδείχθηκε δυσλειτουργική, με πενιχρά αποτελέσματα.
Τέλος, διακριτά πρέπει να είναι τα καθήκοντα και τα όρια δράσης των διαφόρων ΜΚΟ που ασχολούνται με το μεταναστευτικό και προσφυγικό, οι οποίες σε κάποιες περιπτώσεις έχουν μετεξελιχθεί, φτάνοντας στο σημείο να λειτουργούν ως κράτος εν κράτει, ακόμη και πρακτορεύοντας ευθέως ξένα και εχθρικά συμφέροντα ενάντια στα κράτη που δραστηριοποιούνται.
Αναμφίβολα, τον τελευταίο χρόνο έγιναν πολλά για να δοθούν λύσεις στο φλέγον αυτό πρόβλημα, τόσο με την επαρκή φύλαξη των θαλασσίων και χερσαίων συνόρων, όσο και με την αποσυμφόρηση των νησιών. Παράλληλα, βελτιώθηκε αρκετά η κατάσταση διαβίωσης στα κέντρα πρώτης υποδοχής, ενώ συνεχείς είναι οι αναχωρήσεις προσφύγων προς την Ευρώπη.
Ωστόσο, όλοι αντιλαμβανόμαστε ότι μένουν να γίνουν ακόμη πολλά, για να πούμε ότι θα έχουμε μια πραγματική αλλαγή της κατάστασης. Πρωτίστως, πρέπει να δημιουργηθεί ένα νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο που να μην επιτρέψει την επανάληψη των χαοτικών φαινομένων που έχουμε ζήσει. Αυτό το σκοπό πρέπει να εξυπηρετήσει το νέο Σύμφωνο για την Μετανάστευση και το Άσυλο.

Σας ευχαριστώ».

back to top