18-09-10_

Τα μέτρα του μνημονίου έχουν αρχίσει να δημιουργούν ένα ασφυκτικό περιβάλλον για την ελληνική κοινωνία. Εν μέσω αυτής της αρνητικής συγκυρίας, η κυβερνητική πλειοψηφία στη βουλή ψήφησε ένα κρίσιμο, για τις ένοπλες δυνάμεις, νόμο.

Προηγήθηκαν της κίνησης αυτής οι επώδυνες αλλαγές στο συνταξιοδοτικό και ασφαλιστικό των ένστολων. Το αποτέλεσμα ήταν η αθρόα έξοδος χιλιάδων στρατιωτικών από την ενεργό δράση.

Και αυτή η νομοθετική πρωτοβουλία ακολουθεί την ίδια λανθασμένη λογική. Το πρόβλημα εδράζεται, δηλαδή, στο ότι η ηγεσία του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας αντιμετωπίζει το έμψυχο δυναμικό των ενόπλων δυνάμεων ως τμήμα της γενικότερης κατηγορίας των δημοσίων υπαλλήλων. Πρόκειται προφανώς για ένα, ακόμη, αρνητικό αποτέλεσμα της πολιτικής των μέτρων που επιβάλλει το μνημόνιο. Έτσι, για παράδειγμα, αυξάνονται σημαντικά τα χρόνια πραγματικής στρατιωτικής υπηρεσίας. Και παραβλέπεται ότι ορισμένες κατηγορίες στρατιωτικών εκτελούν καθήκοντα στα οποία δύσκολα μπορεί να ανταποκριθεί κάποιος που βρίσκεται σε μια σχετικά ώριμη ηλικία.

Αναμφίβολα ζούμε σε μια εποχή γενικής ρευστότητας και γεωπολιτικών ανακατατάξεων. Το ειδικό διεθνές βάρος της χώρας μειώνεται λόγω των οικονομικών δυσκολιών. Τα εθνικά θέματα παραμένουν πάντα ανοιχτά και οι διάφορες φωνές για λύσεις τώρα όπως-όπως ακούγονται όλο και περισσότερο.

Για όλους αυτούς τους λόγους η Πολιτεία με έμπρακτο τρόπο οφείλει να κινηθεί με γνώμονα την ενίσχυση του φρονήματος των στρατιωτικών.

Και παράλληλα να διαφυλάξει τη δομή των ενόπλων δυνάμεων ώστε να επιτελέσουν το ρόλο τους: την επιχειρησιακή  αποτελεσματικότητά τους και την ενίσχυση της αλληλεγγύης τους με την κοινωνία.

Επομένως, ούτε η εκπαίδευση, ούτε το αντικείμενο εργασίας και, φυσικά, ούτε η αποστολή των στρατιωτικών επιτρέπει την «δημοσιοϋπαλλοποίησή» τους. Η «τυφλή κοπτοραπτική» που υπαγορεύεται αποκλειστικά από τις ανάγκες του μνημονίου δεν επιτρέπεται να έχει σχέση με τις ένοπλες δυνάμεις. Η αποτρεπτική ισχύς της χώρας δεν μπορεί να μπαίνει στην κλίνη του Προκρούστη.

13-09-10_

Για χιλιάδες μαθητές ξεκινά μια νέα σχολική χρονιά. Και αυτό σημαίνει ένας χρόνος γεμάτος από νέες γνώσεις και εμπειρίες αλλά και τη ανάπτυξη της κοινωνικότητας σε νέες και παλαιές παρέες. Η ημέρα είναι ακόμη πιο σημαντική για τα «πρωτάκια», και σηματοδοτεί την απαρχή της μεγάλης «περιπέτειας» της γνώσης έξω από την οικογενειακή θαλπωρή. Εικόνες και συναισθήματα που είναι σε όλους μας οικεία, ακόμη και εάν κύλησε πολύ νερό στο αυλάκι από τότε που ακούσαμε για τελευταία φορά το κουδούνι του σχολείου. Και μαζί με τους μαθητές στη «μάχη» μπαίνουν οι εκπαιδευτικοί, δάσκαλοι και καθηγητές, και οι γονείς. Κάθε πλευρά με τον δικό της ρόλο για την επίτευξη του στόχου που είναι, στην ουσία, η συγκρότηση μιας ολοκληρωμένης προσωπικότητας των αυριανών πολιτών.

Η φετινή χρονιά ξεκινά, δυστυχώς, με πιο δυσάρεστους οιωνούς. Οι περικοπές στις δαπάνες, που προκύπτουν από το μνημόνιο και δεν προήλθαν από κοινωνιοκεντρικά αλλά μόνον δημοσιονομικά κριτήρια, έπληξαν και το εκπαιδευτικό σύστημα.

Το υπουργείο Παιδείας, δια βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων όλο το προηγούμενο διάστημα περιορίστηκε σε αυτοσχεδιασμούς και μεγαλόστομες ρητορείες. Τα αποτελέσματα της πολιτικής του αποκαλύφθηκαν περίτρανα με τα αποτελέσματα των εισαγωγικών εξετάσεων, μετά την κατάργηση του 10. Μαθητές με «λευκή κόλλα» κέρδισαν μια θέση σε ΤΕΙ ή ΑΕΙ.

Παράλληλα ενώ εξαγγέλλονται μεγαλεπήβολα σχέδια για το «σχολείο του μέλλοντος» το υπουργείο παιδείας κατήργησε το θεσμό της Πρόσθετης Διδακτικής Στήριξης! Αφαίρεσε δηλαδή από τους αδύναμους μαθητές τη δυνατότητα να παρακολουθούν υποστηρικτικά μαθήματα μέσα στα σχολεία τους.

Το καλύτερο, επομένως, που μπορούμε να ευχηθούμε για την έναρξη της σχολικής χρονιάς, πέρα από καλή επιτυχία σε όλους τους μαθητές, είναι να επιλυθούν τα προβλήματα της παιδείας χωρίς λαϊκισμούς και με μόνο γνώμονα την έγνοια των παιδιών. Επιτέλους, να σταματήσουν οι ερασιτεχνικοί πειραματισμοί κατά το γνωστό «στου κασίδι το κεφάλι…».

Ο Μάξιμος Χαρακόπουλος είναι Γραμματέας Πολιτικού Σχεδιασμού της Νέας Δημοκρατίας και βουλευτής Λαρίσης

12-09-10_

Οι προσεχείς αυτοδιοικητικές εκλογές έχουν ασφαλώς μια σημαντική ιδιαιτερότητα. Πραγματοποιούνται σε μια εξαιρετικά κρίσιμη στιγμή για τη χώρα. Η οικονομική κρίση που ανατρέπει δεδομένα δεκαετιών μας αναγκάζει να δούμε τις επιλογές μας μέσα από άλλο πρίσμα. Η δυσπιστία των πολιτών προς την πολιτική και το πολιτικό προσωπικό είναι αναμφίβολη. Η διάθεση για ιδιώτευση και «αποχή» είναι μεγάλη. Κι όμως ποτέ άλλοτε, τουλάχιστον στα μεταπολιτευτικά χρονικά, η συμμετοχή στην εκλογική διαδικασία δεν είχε τόσο καθοριστική σημασία.

Η εφαρμογή των μέτρων του μνημονίου από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ έχει ήδη επηρεάσει αρνητικά κάθε πλευρά της ζωής μας: η οικονομία συρρικνώνεται, η ύφεση βαθαίνει, τα λουκέτα πολλαπλασιάζονται και η ανεργία καλπάζει.

Η συνταγή για την έξοδο από την κρίση που μας επιβλήθηκε είχε εξαρχής τη σφραγίδα της αποτυχίας. Χωρίς αναπτυξιακή προοπτική, με εμμονή στα φοροεισπρακτικά μέσα για να πληρωθούν οι δανειστές μας δεν υπάρχει αύριο.

Για τη τρόικα όμως και τα κυβερνητικά στελέχη η πορεία που διαβαίνουμε παρουσιάζεται σαν μονόδρομος. Και δεν κρύβουν ότι έπεται συνέχεια. Άλλωστε, το ίδιο το περιεχόμενο του επικαιροποιημένου μνημονίου το περιγράφει.

Εξάλλου, ήδη προαναγγέλλουν μέτρα που θα πλήξουν ευθέως και ανεπανόρθωτα τα μεσαία και χαμηλά στρώματα, όπως αυτό για την αύξηση στο πετρέλαιο θέρμανσης. Το δεύτερο αυτό κύμα της πολιτικής του μνημονίου ανάγκασε τον κ. Παπανδρέου να καταφύγει σε ανασχηματισμό της αποτυχημένης κυβέρνησής του. Για να αντιμετωπίσουν όλοι μαζί, παλαιό και «μετα-μοντέρνο» ΠΑΣΟΚ, την αντίδραση της κοινωνίας. Και η ογκούμενη αγανάκτηση των πολιτών πολλαπλασίασε τα, ταπεινωτικά για τον πρωθυπουργό, «όχι» των στελεχών του για τις θέσεις των αυτοδιοικητικών υποψηφίων.

Ο πολίτης είναι, επομένως, αναγκασμένος εκ των πραγμάτων να απαντήσει στο δίλημμα: θα συναινέσει με τη στάση του στη κυβερνητική πολιτική ή θα στείλει το μήνυμα της αντίδρασης σε όσα συμβαίνουν; Χωρίς αυταπάτες, η λογική λέει ότι κάθε ψήφος προς υποψήφιο που στηρίζει το ΠΑΣΟΚ, είτε στις δημοτικές είτε στις περιφερειακές εκλογές δένει πιο σφιχτά τη θηλιά του μνημονίου στο λαιμό της κοινωνίας.

Ποιος, άραγε, αμφιβάλει ότι εάν η κυβέρνηση βγει αλώβητη από την εκλογική μάχη δεν θα παρουσιάσει το ίδιο βράδυ το εκλογικό αποτέλεσμα ως ψήφο εμπιστοσύνης στην πολιτικής της;

Ποιος αμφισβητεί ότι την επαύριο των εκλογών, με θετικά για το ΠΑΣΟΚ αποτελέσματα, δεν θα έλθουν περισσότερα και σκληρότερα μέτρα;

Και βέβαια τότε η ευθύνη θα βαραίνει όλους. Διότι σήμερα, μέσα στην κρίση και στη γενική παρακμή, επανέρχεται η αξία της πολιτικής, και μάλιστα με Π κεφαλαίο. Σήμερα που απαιτούνται συγκρούσεις, ανατροπές, επαναστατικές αλλαγές.

Ο Αντώνης Σαμαράς και η Νέα Δημοκρατία εγκαίρως είχαμε επικρίνει την οικονομική πολιτική του μνημονίου. Και στη βουλή το καταψηφίσαμε. Και αυτό είχε κόστος. Η πραγματικότητα, όμως, δυστυχώς, μας δικαίωσε. Όπως, πιστεύω, θα μας δικαιώσει και για το σχέδιο εξόδου από την κρίση που προτείναμε. Σχέδιο που θα επιτρέψει τη χώρα να σταθεί με τις δικές της δυνάμεις συντομότερα στα πόδια της.

Οι αυτοδιοικητικές εκλογές αποτελούν μια πολύτιμη ευκαιρία να δηλώσουμε ως πολίτες τη θέλησή μας για μια άλλη πολιτική. Η ουσιαστικότερη επιτυχία της επικείμενης αναμέτρησης θα είναι μέσα από την εκλογική διαδικασία να μπουν τα θεμέλια για μια πλατιά κοινωνική συμμαχία. Συμμαχία που θα διευρύνεται συνεχώς και μετά τις εκλογές σε μια κοινή προσπάθεια να «σηκωθούμε λίγο ψηλότερα». Η Νέα Δημοκρατία, πάντως, θα το επιδιώξει με όλες της τις δυνάμεις.

Ο κ. Μάξιμος Χαρακόπουλος είναι Γραμματέας Πολιτικού Σχεδιασμού της Νέας Δημοκρατίας, βουλευτής Λαρίσης.

10-09-10_

Το ελληνοτουρκικό σύμφωνο φιλίας του 1930 είναι η κορωνίδα της ρεαλιστικής πολιτικής που ακολούθησε ο Ελευθέριος Βενιζέλος μετά τον καταποντισμό, στην προκυμαία της Σμύρνης τον Αύγουστο του 1922, της Μεγάλης Ιδέας. Θεωρώντας ότι μετά τους βαλκανικούς πολέμους, τη μικρασιατική καταστροφή και την αναγκαστική ανταλλαγή των πληθυσμών, ο στόχος της εθνικής ολοκλήρωσης είχε επιτευχθεί, καθώς για πρώτη φορά τα όρια της Ελλάδας ταυτίζονταν σε μεγάλο βαθμό με τον ελληνισμό, ο Βενιζέλος της ύστερης περιόδου στράφηκε στην ανόρθωση του κράτους. Βασική προϋπόθεση ήταν η οριστική επίλυση των εκκρεμοτήτων με την Τουρκία και η συνομολόγηση συμφώνου φιλίας με τη γείτονα χώρα, που θα επέτρεπε στην Ελλάδα να ασχοληθεί απερίσπαστη από εξωτερικούς κινδύνους με την αναδιοργάνωσή της σε νέες βάσεις.

Το τίμημα, ωστόσο, της στροφής του Βενιζέλου με την υπογραφή του ελληνοτουρκικού συμφώνου φιλίας δεν ήταν αμελητέο. Αντιθέτως, για πρώτη φορά τον έφερε αντιμέτωπο με τους πρόσφυγες, για τους οποίους έως τότε ήταν «ο σωτήρας της φυλής».

Το σύμφωνο φιλίας είναι η τελευταία πράξη του δράματος του μικρασιατικού ελληνισμού, καθώς σηματοδοτεί τον οριστικό ενταφιασμό κάθε μύχιας προσδοκίας επανόδου στη γενέθλια γη των προσφύγων, αλλά και τον οδυνηρό συμβιβασμό της εξίσωσης των περιουσιών που εγκατέλειψαν στη Μικρά Ασία με εκείνες των μουσουλμάνων που ανταλλάχθηκαν από την Ελλάδα. Πρακτικά, τούτο δυσχέραινε την αποκατάσταση των προσφύγων και την ομαλή κοινωνικοποίησή τους, καθώς θα έπρεπε ουσιαστικά να περιοριστούν στην κρατική αρωγή που έως τότε τους είχε δοθεί.

Η δυσαρέσκεια του προσφυγικού κόσμου, που ήταν η εκλογική ραχοκοκαλιά του κόμματος των Φιλελευθέρων, εκφράστηκε στις μετέπειτα εκλογικές αναμετρήσεις. Γιατί όμως ο Βενιζέλος θυσίασε τις περιουσίες των προσφύγων και επωμίστηκε το τιτάνιο έργο της αποκατάστασή τους; Μήπως υποτίμησε τις προσφυγικές αντιδράσεις όπως είχε υποτιμήσει και την κούραση του λαού από τον υπερδεκαετή πόλεμο στις εκλογές του 1920; Εν τέλει πόσο καθοριστική υπήρξε η προσφυγική ψήφος στις εκλογές μετά την υπογραφή του συμφώνου φιλίας και πόσο αυτό επηρέασε τη μετέπειτα εκλογική συμπεριφορά των προσφύγων;

Η άνοδος του Βενιζέλου στην εξουσία το 1928, μετά την ήττα του το 1920, προσδιορίζεται βασικά από το νέο του προσανατολισμό στην εξωτερική πολιτική μέσω της αποκατάστασης των σχέσεων με την Τουρκία. Η Μεγάλη Ιδέα εγκαταλείπεται, αλλά και οι συνθήκες είναι πια διαφορετικές, αφού η Ελλάδα είναι ηττημένη. Ο Βενιζέλος που τη δεκαετία του 1920 έβαλε την Ελλάδα στον πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ με όραμα να σώσει τις αρχαίες ελληνικές κοινότητες, είχε πια κύριο μέλημα να διασφαλίσει τα ορισμένα από τη συνθήκη της Λοζάνης σύνορα και να οικοδομήσει ένα αστικό κράτος.

Με την άνοδό του στην εξουσία, ο Βενιζέλος το 1928 επεδίωξε να αποτελματώσει το ως τότε αδιέξοδο των διαπραγματεύσεων Αθήνας-Άγκυρας και να αμβλύνει την παλαιά εντύπωση για την αντιτουρκική πολιτική του. Οι πρόσφυγες, που ως τότε είχαν γι’ αυτόν την εικόνα του ελευθερωτή, έβλεπαν τον ίδιο άνθρωπο να ακολουθεί έκτοτε μια «εξωφρενική» πολιτική «ξεπουλήματος» των δικαιωμάτων τους με αντάλλαγμα τη φιλία του σφαγέα τους, Κεμάλ. Θα πρέπει βεβαίως να επισημανθεί πως η τριετής παραμονή του Βενιζέλου στο εξωτερικό σηματοδότησε αλλαγές και στην προσωπικότητά του, που πια δεν είχε σχέση με αυτή του επαναστάτη του Θερίσου το 1905.

Ο Βενιζέλος με την υπογραφή των συμφωνιών του 1930 προσέφερε στην Ελλάδα μια ρεαλιστικότερη σύλληψη για τη διεθνή της θέση, δεδομένου ότι ήταν ηττημένη, οικονομικά αδύναμη και συνοριακά επίφοβη. Με τις συμφωνίες του 1930 ξεκαθαριζόταν τα ζητήματα ανταλλαγής περιουσιών και μειονοτήτων, η Ελλάδα έμενε μακριά από τους συνδυασμούς των Μεγάλων Δυνάμεων στα Βαλκάνια, επιλέγοντας μια απευθείας συνεννόηση με την Τουρκία. Η κριτική που δέχθηκε ο Βενιζέλος εστιαζόταν στον συμψηφισμό των περιουσιών των ανταλλάξιμων. Η στάθμιση των περιουσιών ήταν εν γένει προβληματική. Οι περιουσίες των Τούρκων ήταν ακίνητες, ενώ των Ελλήνων σύνθετες εμπορικές και επιχειρηματικές δραστηριότητες, καθώς και αστικά ακίνητα, η αξία των οποίων ήταν δύσκολο να εκτιμηθεί. Ο Βενιζέλος περιορίστηκε τελικά στο στόχο της πλήρους αποκατάστασης και όχι της πλήρους αποζημίωσης των προσφύγων, δεδομένου ότι πρωταρχικό μέλημα ήταν η άρση του απομονωτισμού που είχε περιπέσει η Ελλάδα μετά τη μικρασιατική καταστροφή.

Η προσφυγική αποκατάσταση προσέκρουε και στη δυσχερή οικονομική θέση της χώρας μετά το κραχ στην Αμερική του 1929 και την εξαγωγή της κρίσης στην Ευρώπη. Ο Βενιζέλος υπό το βάρος της πτώχευσης της χώρας παραιτήθηκε τελικά στις 21 Μαΐου του 1932. Τα αποτελέσματα των εκλογών του 1932 δεν ήταν εξόχως αρνητικά για τους Φιλελεύθερους, αφού ισοψήφησαν με το Λαϊκό κόμμα. Οι εκλογές όμως του 1933 απετέλεσαν το κύκνειο άσμα του Κρητικού πολιτικού.

Εν κατακλείδι θα λέγαμε πως ο Βενιζέλος πλήρωσε την επιμονή του να κινηθεί με την Τουρκία σε επίπεδο υψηλής πολιτικής, γνωρίζοντας ότι καθολική λύση στα προσφυγικά προβλήματα δεν μπορούσε να βρεθεί. Πίστευε πως το κλείσιμο των εκκρεμοτήτων θα προσέφερε υπηρεσία στο έθνος και κατ’ επέκταση στους πρόσφυγες που αποτελούσαν τη δύναμη πυρός του βενιζελισμού. Η προσπάθειά του δεν άφησε παντελώς ασυγκίνητους τους πρόσφυγες. Το γυαλί, όμως, στη σχέση τους με τη βενιζελική παράταξη είχε πια ραγίσει.