Συμπληρώθηκαν φέτος 35 χρόνια από τη μεταπολίτευση. Αναμφίβολα, η χώρα διάγει τη μακροβιότερη περίοδο ανέφελης δημοκρατίας με ομαλή εναλλαγή των κομμάτων στην εξουσία. Αυτό που σήμερα θεωρείται αυτονόητο δεν ήταν πάντα δεδομένο. Κινήματα, πραξικοπήματα, παρασκηνιακές ίντριγκες με εμπλοκή του Στέμματος και του Στρατού ήταν σύνηθες φαινόμενο στην ελληνική πολιτική ζωή μέχρι το 1974. Πόσο ώριμη όμως είναι η δημοκρατία μας; Είναι δείγμα ωριμότητας η «εργαλειοποίηση» του Συντάγματος από την αντιπολίτευση για την πρόκληση πρόωρων εκλογών με την άρνηση της να συμμετέχει στην εκλογή Προέδρου Δημοκρατίας;

Το Σύνταγμα είναι ο βασικός καταστατικός χάρτης της χώρας που καθορίζει τη λειτουργία θεμελιωδών θεσμών της Πολιτείας. Είναι θησαύρισμα συσσωρευμένης σοφίας θα λέγαμε του συνόλου του νομικού μας πολιτισμού και αποτελεί κοινοτοπία ο σεβασμός που πρέπει να αποπνέει, εκτός από το γράμμα του και το πνεύμα του.

Εσχάτως, και με αφορμή τις δημόσιες παρεμβάσεις επιφανών Συνταγματολόγων, όπως οι καθηγητές Κασσιμάτης και Τσάτσος που μίλησε για «ερμηνευτικό περίγελο» αναφερόμενος στη διάθεση του ΠΑΣΟΚ να καταψηφίσει εσκεμμένα τον Κάρολο Παπούλια για να εκβιάσει εκλογές και να τον επανεκλέξει αμέσως μετά, άνοιξε ένας διάλογος περί νομιμοποίησης ή μη ενός κομματικού σχηματισμού να κάνει κατάχρηση συνταγματικής δυνατότητας για να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες εκλογές.

Χωρίς να διεκδικώ τις δάφνες του ειδικότερου σε ερμηνευτικά ζητήματα  συνταγματικού ενδιαφέροντος, θεωρώ πως είναι πασίδηλο πως η στάση του ΠΑΣΟΚ συνιστά εξόφθαλμη παραβίαση του νοήματος του Συντάγματος, αφού καθιστά μια πανθομολογουμένως σωστή λύση, αυτή της επανεκλογής στο ύπατο αξίωμα του κ. Παπούλια, εργαλείο πολιτικού καιροσκοπισμού. Η αξιωματική αντιπολίτευση με αυτή την επιλογή της πετά στον κάλαθο των αχρήστων ένα κομβικής σημασίας πολιτικό κεκτημένο, αυτό της διακομματικής συναίνεσης. Κεκτημένο που μεταπολιτευτικά έχει απορροφηθεί εθικά από τον πολιτικό μας πολιτισμό και ο εξοστρακισμός του αποτελεί πολιτική αήθεια και επικίνδυνη πρακτική.

Το ΠΑΣΟΚ βεβαίως προκρίνει αξιολογικά το κατ΄ αυτό μείζον, που συμφώνως με την επιχειρηματολογία του, είναι το καλό του τόπου. Έφτασε, μάλιστα, κορυφαίο του στέλεχος να ταυτίζει το εθνικό με το κομματικό συμφέρον. Το κατά πόσο αυτό είναι συμφεροντολογικό πρόκριμα ή αγαθή προαίρεση το αντιλαμβάνονται και τα νήπια αυτής της χώρας. Γεγονός, πάντως είναι ότι η πλειονότητα των πολιτών δεν επιθυμούν πρόωρες εκλογές, όπως προκύπτει και από πρόσφατη δημοσκόπηση. Ωστόσο, στην Ιπποκράτους έφτασαν στο σημείο να απαξιώνουν τον δημόσια εκφερόμενο επιστημονικό λόγο περί του πνεύματος του Συντάγματος, προχωρώντας σε ανερυθρίαστες δίκες προθέσεων και οδηγώντας σε πολιτική και ηθική απαξία κάθε ερμηνευτική απόπειρα.

Και βέβαια κάθε συμψηφισμός με την στάση της Νέας Δημοκρατίας το 2000 είναι άκαιρη και άτοπη. Άκαιρη διότι η πολιτική πρακτική δεν μπορεί να αντλεί νομιμοποίηση από άλλες λάθος πρακτικές, αν υποτιθέμενα υπήρξαν, και άτοπη διότι το πολιτικό τοπίο ήταν τότε απολύτως διαφοροποιημένο. Θυμίζω πως ο κ. Σημίτης είχε κερδίσει τις εκλογές το 1996 και η εν λόγω προεδρική εκλογή ήταν το Μάρτιο του 2000, στο λυκόφως της τετραετίας. Συνεπώς, οι πρόωρες εκλογές τότε –τις οποίες τελικά ορθώς δεν επέβαλε η ΝΔ- επί της ουσίας δεν θα φαλκίδευαν τη βούληση του ελληνικού λαού, όπως θα συμβεί τώρα, αν το ΠΑΣΟΚ επιλέξει να βάλει τη χώρα σε εκλογική περιπέτεια.

Σε κάθε περίπτωση, η ήδη εκπεφρασμένη άποψή μου είναι περί συνταγματικής κατοχύρωσης της τετραετίας, ώστε το κυβερνητικό έργο να μπορεί να παράγεται απρόσκοπτα, με αποφυγή πολύμηνων προεκλογικών περιόδων ή και εκκίνηση της εκλογολογίας την επομένη των εκλογών όπως συνέβη το 2007. Και το ΠΑΣΟΚ φέρει ακέραιη την πολιτική ευθύνη για το τοπίο ρευστότητας που δημιουργήθηκε. Όπως έχει και πολιτική ευθύνη για το γεγονός ότι στρατηγικά, με πολιτικό καιροσκοπισμό, «φρόντιζε» οι κυβερνήσεις της Νέας Δημοκρατίας να κυβερνούν με οριακές πλειοψηφίες με την παράλληλη επωδό πως είναι υπέρ της απλής αναλογικής που ποτέ δεν «χρεώθηκε» όταν κυβερνούσε. Αντιθέτως, η Νέα Δημοκρατία παρότι είχε τη δυνατότητα, δεν χρησιμοποίησε ποτέ τον εκλογικό νόμο ως όπλο στη φαρέτρα της.

Η πολιτική συνέπεια των δύο κομμάτων εξουσίας κρίνεται συνεχώς τουλάχιστον από τη μεταπολίτευση και εντεύθεν. Και η παρούσα συγκυρία θα δώσει ακόμη μία διαπίστευση της συνέπειας αυτής. Αν το ΠΑΣΟΚ επιμένει να αποδομήσει μία κορυφαία πολιτική κατάκτηση δεκαετιών θα είναι υπόλογο ενώπιων όλων των μελλοντικών δυσλειτουργιών που θα προκύψουν, αφού θα έχουμε απολέσει ένα πολιτειακό σημείο κομματικής και κοινωνικής ισορροπίας. Οι πολίτες σε κάθε περίπτωση αξιολογούν και κρίνουν… και η κρίση αυτών δικαία εστί… 

Ο δρ. Μάξιμος Χαρακόπουλος είναι Βουλευτής Λαρίσης της Νέας Δημοκρατίας, Πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας της Βουλής των Ελλήνων.

Η πυρκαγιά που κατέστρεψε το Σαββατοκύριακο έναν από τους εναπομείναντες πνεύμονες πρασίνου στο λεκανοπέδιο της Αττικής σηματοδοτεί με οδυνηρό τρόπο το τέλος του φετινού καλοκαιριού. Το τελευταίο που χρειαζόμαστε μετά την καταστροφική λαίλαπα της φωτιάς είναι κοκορομαχίες πάνω από τα αποκαΐδια. Απόλυτα κατανοητή η οργή και ο θυμός των ανθρώπων που κινδύνεψαν και είδαν τις περιουσίες τους να καταστρέφονται, αλλά και όλων των κατοίκων του ευρύτερου πολεοδομικού συγκροτήματος της πρωτεύουσας που αντιλαμβάνονται ότι χάθηκε μια πηγή οξυγόνου. Οι συνέπειες για το μικροκλίμα της περιοχής είναι δεδομένες. Δεν θα έπρεπε όμως να είναι δεδομένη και η απόπειρα πολιτικής εκμετάλλευσης από την αντιπολίτευση μιας τέτοιας φυσικής καταστροφής.

Βεβαίως μπορεί να υπήρξαν λάθη ή παραλείψεις, ουδείς όμως μπορεί να αμφισβητήσει, ότι όλοι όσοι ενήργησαν για την κατάσβεση της πυρκαγιάς υπερέβαλαν εαυτόν, με πρώτους τους άνδρες της πυροσβεστικής που έκαναν το καθήκον τους με αυταπάρνηση. Όπως, ουδείς μπορεί να αμφισβητήσει ότι οι φυσικές δυνάμεις έκαναν σε αρκετές περιπτώσεις δυσχερή αν όχι αδύνατη την ανθρώπινη προσπάθεια.

Καλά τα μνημόσυνα, ακόμη καλύτερο όμως είναι να κοιτάζουμε μπροστά. Οι αρχαίοι ημών πρόγονοι έλεγαν «ουδέν κακόν αμιγές καλού». Ακόμη και στην πιο άσχημη εξέλιξη των πραγμάτων μπορεί να υπάρχει ο σπόρος για να φυτρώσει κάτι καλύτερο. Την Κυριακή, κατά σύμπτωση, το ένθετο περιοδικό μεγάλης αντιπολιτευόμενης εφημερίδας είχε αφιέρωμα στα δύο χρόνια από τις πυρκαγιές στην Ηλεία. Το κείμενο ήταν διανθισμένο με φωτογραφίες από την καταστροφή αλλά και την επούλωση των πληγών. Μια φωτογραφία πράγματι αξίζει χίλιες λέξεις. Η σύγκριση ανάμεσα στα αποκαΐδια και την ανάπλαση της περιοχής μπορεί να είναι μια ένεση αισιοδοξίας για το τι μπορεί να γίνει και στην Αττική. Αρκεί να υπάρξει αυστηρό χρονοδιάγραμμα, συγκεκριμένο σχέδιο και σαφείς οδηγίες που δεν επιδέχονται διπλή ανάγνωση, που συνήθως αφήνει επικίνδυνα «παραθυράκια». Τέτοια «παραθυράκια» προφανώς επέτρεψαν να φυτρώσουν οι αυθαίρετες βίλες μέσα στο δάσος, που αποκάλυψε η φωτιά.

Το «μοντέλο Ηλείας» που έδωσε εντολή ο πρωθυπουργός να ακολουθήσει στην προκειμένη περίπτωση η κυβέρνηση, έτυχε αποδοχής από τον κόσμο το 2007 γιατί έκανε πράξη την υπέρβαση χρονοβόρων γραφειοκρατικών διαδικασιών. Σίγουρα, η επιστράτευση προσώπων, όπως ο ευπατρίδης Πέτρος Μολυβιάτης αποτέλεσε εγγύηση χρηστής διαχείρισης και αποτελεσματικότητας. Αυτά χρειάζονται και σήμερα για να αισιοδοξούμε ότι η Αττική δεν θα μείνει… φαιό νταμάρι. 

Ο δρ. Μάξιμος Χαρακόπουλος είναι Βουλευτής Λαρίσης της Νέας Δημοκρατίας, Πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας της Βουλής των Ελλήνων.

Με ευθύνη της αξιωματικής αντιπολίτευσης, εδώ και μήνες η χώρα είχε μπει σε μια μακρά προεκλογική περίοδο. Η εκπεφρασμένη απόφαση της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ να εκβιάσει πρόωρες εκλογές χρησιμοποιώντας ως όχημα για την επίτευξη αυτού του σκοπού την προεδρική εκλογή του προσεχούς Μαρτίου, το εκθέτει στα μάτια κάθε σοβαρού και σκεπτόμενου πολίτη, καθώς δεν διστάζει να εμπλέξει τον κορυφαίο θεσμό σε κομματικά παιχνίδια. Το μακιαβελικό «ο σκοπός αγιάζει τα μέσα» φαίνεται ότι έχει γίνει κυρίαρχο δόγμα στους επιτελείς της «Ιπποκράτους».

Σε όλο τον πολιτισμένο κόσμο, οι κυβερνήσεις εκλέγονται από το λαό για μια ορισμένη θητεία, στην οποία καλούνται να υλοποιήσουν το πρόγραμμα που έτυχε της επιδοκιμασίας του εκλογικού σώματος. Και η αντιπολίτευση, μείζων και ελάσσονα, ασκεί το έργο της με εποικοδομητική κριτική που συνήθως συνοδεύεται από υπεύθυνες προτάσεις. Δυστυχώς, στην Ελλάδα αυτά είναι… ψιλά γράμματα. Στη χώρα που γέννησε το ιδανικότερο των πολιτευμάτων, αποδεικνύεται ότι η σύγχρονη δημοκρατία μας δεν είναι και τόσο ώριμη. Έτσι είναι σύνηθες την επομένη των εκλογών, η εκάστοτε αξιωματική αντιπολίτευση να ζητά εκ νέου προσφυγή στις κάλπες.

Σύμφωνα με το Σύνταγμα, η πρόωρη διάλυση της βουλής δικαιολογείται μόνο με την επίκληση εθνικού θέματος. Ωστόσο, είναι κοινό μυστικό ότι ο χρόνος των πρόωρων εκλογών είναι στη διακριτική ευχέρεια του πρωθυπουργού. Γεγονός είναι επίσης ότι από το 1974 έως σήμερα όσες φορές προκλήθηκαν πρόωρες εκλογές, αυτές κερδήθηκαν από το κυβερνών κόμμα που τις προκήρυξε.

Τις τελευταίες μέρες εντάθηκε η σεναριολογία των εκλογών. Σε μια χώρα που δεν φημίζεται για την αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησής της, η εκλογολογία αναμφίβολα ενισχύει την εμφάνιση παραλυτικών φαινομένων στη λειτουργία του κρατικού μηχανισμού. Υπό αυτή την έννοια δεν μπορούσε παρά να κοπεί άμεσα ο γόρδιος δεσμός των εκλογών με την προκήρυξή τους. Η χώρα οδεύει πλέον σε εκλογές, στις οποίες ας ευχηθούμε να κατισχύσει η αντιπαράθεση με επιχειρήματα και όχι η ανούσια συνθηματολογία στην οποία μέχρι σήμερα έχει αναλωθεί η αντιπολίτευση. Οι πολίτες αναμένουν υπεύθυνες προτάσεις, σχέδιο για την αντιμετώπιση της διεθνούς οικονομικής κρίσης και όχι μεγάλα λόγια και ανέξοδες υποσχέσεις. Είναι ώρα κρίσιμων αποφάσεων για τον τόπο. Είναι ώρα ευθύνης για όλους μας.

Ο δρ. Μάξιμος Χαρακόπουλος είναι Βουλευτής Λαρίσης της Νέας Δημοκρατίας, Πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας της Βουλής των Ελλήνων.

Η επέτειος της αποκατάστασης της δημοκρατίας στη χώρα μας συμπίπτει με την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο, που σηματοδότησε και την κατάρρευση του απριλιανού καθεστώτος των Συνταγματαρχών. Γι΄ αυτό και τα πρώτα χρόνια της καθιέρωσης του εορτασμού, μάλλον χαρμολύπη χαρακτήριζε την εκδήλωση στους κήπους του προεδρικού μεγάρου.

Ο χρόνος κύλησε σα νερό και η γιορτή για τη δημοκρατία εξελίχθηκε στο μεγάλο κοσμικό γεγονός του καλοκαιριού. Οι προσκλήσεις δεν περιορίζονταν πλέον σε εκπροσώπους του πολιτικού και πνευματικού κόσμου και των εκπροσώπων των ενόπλων δυνάμεων και της εκκλησίας. Χρόνο με το χρόνο διευρύνονταν η λίστα των καλεσμένων, σε βαθμό τέτοιο που οι κήποι του προεδρικού μεγάρου αδυνατούσαν να φιλοξενήσουν όλους εκείνους που κατάφερναν να αποκτήσουν την πολυπόθητη πρόσκληση.

Το σκηνικό ίδιο και απαράλλακτο. Οι κάμερες των τηλεοπτικών σταθμών στήνονταν στον περίβολο και οι σκάλες στους κήπους των πρώην βασιλικών ανακτόρων μετατρέπονταν σε μια ιδιότυπη πασαρέλα επίδειξης με τα σχόλια για τις τουαλέτες, τις ενδυματολογικές προτιμήσεις των συνοδών και το μαύρισμα των διακοπών να κυριαρχούν. Το πολιτικό κουτσομπολιό και η… γκλαμουριά συνήθως επισκίαζαν ακόμη και τις, βαρύνουσας σημασίας, παρεμβάσεις του εκάστοτε Προέδρου Δημοκρατίας.

Ήταν εμφανές εδώ και καιρό ότι ο εορτασμός είχε ξεφύγει από το πνεύμα εκείνου που τον καθιέρωσε και ήταν αναγκαία η αλλαγή του. Ιδιαίτερα φέτος, εν μέσω μιας διεθνούς οικονομικής κρίσης, που όμοια της έχει να ζήσει η ανθρωπότητα από το κραχ του 1929, η αναπροσαρμογή του εορτασμού της δημοκρατίας πρόβαλε ως αδήριτη ανάγκη. Είναι ιδιαίτερα θετικό το γεγονός ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Κάρολος Παπούλιας σε περίοδο ισχνών αγελάδων αφουγκραζόμενος τη λαϊκή απαίτηση αποφάσισε η γιορτή στο Προεδρικό, ανήμερα της αποκατάστασης της δημοκρατίας να είναι λιτή και απέριττη, το πρωί, χωρίς συνοδούς και μπουφέδες.

Αν κρίνει κανείς «εξ όνυχος τον λέοντα» και αυτή η απόφαση του Κάρολου Παπούλια είναι ενδεικτική της ορθότητας της επιλογής του για το ύπατο πολιτειακό αξίωμα της χώρας. Δυστυχώς, η αξιωματική αντιπολίτευση το τελευταίο διάστημα με ατυχείς δηλώσεις επιχειρεί να εμπλέξει το όνομα του Προέδρου σε κινήσεις τακτικής και πολιτικά τερτίπια «παίζοντας» με τους θεσμούς. Η επισήμανση αυτή από κορυφαίους συνταγματολόγους όπως ο Κασιμάτης και ο Τσάτσος επιβεβαιώνει την αλαζονεία που οι δημοσκοπήσεις δημιούργησαν στο ΠΑΣΟΚ. Η αλαζονεία όμως είναι κακός σύμβουλος… 

Ο δρ. Μάξιμος Χαρακόπουλος είναι Βουλευτής Λαρίσης της Νέας Δημοκρατίας, Πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας της Βουλής των Ελλήνων.